پاسخ اجمالی : « برانگیختن گروه خاصی از انسانهای تکذیب کننده
آیات الهی ، که از آیه« وَیَوْمَ نَحْشُرُ مِنْ کُلِّ اُمَّة فَوجاً مِمَّنْ یُکَذِّبُ
بِایاتِنا . . . » .استفاده می شود ، حادثه ای است که پیش از برپا شدن قیام ، روی خواهد
داد . زیرا حشر انسانها در روز رستاخیز ، شامل همه افراد بشر می گردد و به گروه خاصی
محدود نمی شود
پاسخ تفصیلی : « رجعت » در لغت عرب
پاسخ اجمالی : شفاعت ، از اصول مسلم اسلام و مروی روایات
و آیات قرآن کریم میباشد
پاسخ تفصییلی : شفاعت ، یکی از اصول مسلم اسلام است که همه طوایف و فرق اسلامی به پیروی از آیات قرآن و روایات ، آن را پذیرفته اند . هر چند در نتیجه شفاعت با هم اختلاف نظر دارند . حقیقت شفاعت این است که انسان گرامی که در نزد خداوند از قرب و مقامی برخوردار است ، از خدای متعال خواهان بخشودگی گناهان و یا ارتقاع
پاسخ اجمالی:
همانگونه که مسأله توبه و شفاعت ، انسان را از نومیدی و سردی زندگی
نجات می دهد ، حقیقت بداءنیز موجب نشاط و شادابی وی می گردد و او را به آینده ای روشن
امیدوار می سازد ؛ زیرا در پرتو این بینش ، انسان می داند که می تواند سرنوشت خود را
به حکم خدای بزرگ ، تغییر دهد و به سوی آینده ای بهتر و فرجامی درخشان تر قدم بردارد.چطور که منبع آیه و روایتی نیز دارد
پاسخ : واژه « بداء » در لغت عرب ، به معنای ظهور و آشکار شدن است ، و در اصطلاح دانشمندان شیعه ، بر دگرگونی مسیر طبیعی سرنوشت یک انسان در پرتو رفتار صالح و پسندیده وی ، اطلاق می گردد . مسأله بداء یکی از فرازهای بلند مکتب پویای تشیع است که برخاسته از منطق وحی و کاوش عقل می باشد .
از دیدگاه قرآن کریم ، انسان در برابر سرنوشت خود ، همیشه دست بسته نیست ، بلکه
در توضیح سؤال گفته می شود ، شفاعت حق مخصوص خدا
است چنانکه قرآن کریم در این زمینه می فرماید :« قُلْ لِلّهِ الشَّفاعَةُ
جَمیعاً » . ( 1 )ـ بگو برای خداست حق شفاعت .
بنابراین ، درخواست شفاعت از غیرخدا ، درخواست حقّ مطلقِ خدا از بنده اوست و چنین درخواستی درحقیقت ، پرستش غیر خداست و با « توحید در عبادت » ، سازگار نیست .
پاسخ اجمالی: نمونه آیات و روایات نشان دهنده تفسیر دیگری به غیر این تفسیر میباشد
پاسخ تفصییلی: مقصود از « شرک » در اینجا ، شرک در ذات یا خالقیت ویا شرک در تدبیر نیست ، طبعاً منظور شرک در عبادت و پرستش او است .
روشن است که تبیین این مسأله ، به تفسیر دقیق
آنچه که موجب برانگیخته شدن این پرسش گردیده ، ظاهر
برخی از آیات قرآن است که به حسب ظاهر ، از خواندن غیر خدا نهی می کند .
« وَأنَّ الْمَساجِدَ لِلّهِ فَلا تَدْعُوْا مَعَ اللهِ أَحَداً » . ( 1 )
ـ مساجد ، آن خداست ، پس با خدا کسی را نخوانید .
« وَلاتَدْعُ مِنْ دُوْنِ اللهِ ما لا یَنْفَعُکَ وَلایَضُرُّکَ » . ( 2 )
ـ جز خدا کسی را مخوان که نه نفعی به تو می رساند و نه ضرری .
گروهی ، با دستاویز قرار دادن این گونه آیات ، ندای دیگران و خواندن اولیای خدا و صالحان را ، پس از درگذشت آنها ، شرک و پرستش آنان دانسته اند .
پاسخ اجمالی: هدف اساسی قرآن در این آیات ، نهی از دعوت گروههای بت پرست است که بت ها را شریک خدا و مدبر یا مالکان شفاعت می دانستند و هر نوع خضوع و تذلل و یا ناله و استغاثه و طلب شفاعت و یا درخواست حاجت ، از این دید بود که آنان خدایان کوچک می باشند که عهده دار کارهای خدایی هستند نه محل بحث ما
پاسخ تفصیلی : برای روشن شدن پاسخ این پرسش ،
پاسخ اجمالی : ، موردی که از شخصی یاری می طلبیم ، حکم واسطه را دارد که پروردگار بزرگ
او را « وسیله » برآوردن برخی نیازها قرار داده است . اینگونه کمک خواهی ، در واقع
، استعانت از خداوند است زیرا او است که به این وسائل و اسباب ، هستی بخشیده است و
نه شرک
پاسخ تفصیلی : از دیدگاه عقل و در منطق وحی ، تمام انسانها بلکه
همه پدیده های جهان ، همان گونه که در پیدایش خود به خدا محتاجند ، در تأثیربخشیِ
پاسخ : روشن است که دین مقدّس اسلام ، آیینی جهانی
و جاودانی است و تا پیامبر گرامی در قید حیات است ، رهبری مردم بر عهده او است و پس
از درگذشت وی ، باید رهبری به شایسته ترین فرد و امّت ، واگذار گردد .
در این که آیا مقام و منصب رهبری پس از پیامبر ( صلّی الله علیه وآله ) یک مقام تنصیصی است ( که به فرمان پروردگار جهان و تصریح رسول خدا ( صلّی الله علیه وآله ) برگزیده می شود ) و یا یک مقام انتخابی است ، دو نظر وجود دار : شیعیان معتقدند که مقام رهبری ، مقام تنصیصی است و باید جانشین پیامبر ، از جانب خدا تعیین گردد ، در حالی که اهل سنّت معتقدند که این مقام ، مقام انتخابی و گزینشی است و امّت باید فردی را پس از پیامبر ( صلّی الله علیه وآله ) برای اداره امور کشور برگزیند .
محاسبات اجتماعی گواه است
پاسخ اجمالی : از مجموع دلایل ، به روشنی معلوم
می گردد که نه تنها روایات اهل بیت پیامبر ، بلکه سنّت رسول خدا و رفتار صحابه و تابعان
آن حضرت ، بر لزوم سجده کردن بر زمین و آنچه از آن می روید ( مگر خوردنی ها و پوشیدنی
ها ) گواهی می دهد
پاسخ : گروهی چنین می پندارند که سجده برخاک و یا تربت شهیدان ، به معنای پرستش بوده و نوعی شرک است .
در پاسخ این پرسش باید یادآور شد که میان دو جمله
: السجود للّه » و « السجود علی الأرض »
پاسخ : تبرک جستن به آثار اولیای خدا ، مسأله ای
نیست که هم اکنون در میان گروهی از مسلمانان پدید آمده باشد ، بلکه ریشه های این رفتار
را در ژرفای تاریخ زندگانی رسول خدا و صحابه آن حضرت می توان یافت .
نه تنها پیامبر گرامی و یاران وی ، بلکه پیامبران پیشین نیز ، بدین امر مبادرت میورزیدند . و اینک دلایل مشروع بودن تبرّک به آثار اولیا از دیدگاه کتاب و سنّت را از نظر شما می گذرانیم :
1 ـ در قرآن کریم می خوانیم : هنگامی که یوسف صدیق ، خود را به برادران خویش معرفی کرد وآنان را مورد بخشودگی قرار داد ، فرمود :
« إذْهَبُوا بِقَمِیْصِیْ هذا فَأَلْقُوهُ عَلی وَجْهِ أبِیْ یَأتِ بَصِیْراً » . ( 1 )
ـ این پیراهن مرا با خود ببرید و بر صورت پدرم
پاسخ اجمالی : اسلام ، در هر زمانی توانایی
حل مشکلات جوامع بشری را دارد نیز ، مشروعیت چنین نکاحی را با رعایت شرایط یاد شده
، تأیید می نماید ؛ زیرا امروزه یکی از روشهای نجات جوانان از منجلاب فساد و تباهی
، همان ازدواج موقت در چهارچوب شرایط خاص می باشد .
پاسخ تفصیلی : نکاح پیوندی است بین زن و شوهر .
چیزی که هست این پیوند ، گاهی به صورت دائمی است و حد و مرزی برای آن در عقد ، بیان
نمی شود و گاهی همان ماهیت ، به صورت محدود ، موقت و بامدتمعین است . هر دو به عنوان
ازدواج شرعی انجام می گیرد و
پاسخ اجمالی:
از آیات قرآن و سنت پیامبر
روشن می شود که اصحاب و افرادی که به مصاحبت پیامبر نایل شده اند ، همه در یک سطح و
یک نواخت نبودند ، بلکه گروهی از آنان ، انسانهایی پیراسته و در اوج شایستگی بودند
که خدمات ارزنده آنها سبب بارور شدن نهال نوپای اسلام گردید و دسته دیگر از همان آغاز
، افرادی دو چهره و منافق ، بیمار دل و و یا گناهکار بودند
پاسخ تفصیلی : از دیدگاه شیعه ، کسانی که به دیدار و مصاحبت پیامبر ( صلّی الله علیه وآله ) تشرف حاصل نموده اند ، به چند گروه ، تقسیم می شوند و ما پیش از آن که به شرح این سخن بپردازیم ، شایسته است به صورت اجمال ، « صحابی » را تعریف نماییم .
در اینجا ، تعریف های گوناگونی
پاسخ اجمالی:
: جمهور مسلمانان ، اعم از شیعه و سنی برآنند که این کتاب آسمانی
، درست همان قرآنی است که بر پیامبر گرامی ، فرو فرستاده شده است و از هرگونه تحریف
و دگرگونی و فزونی و کاستی در امان است
پاسخ تفصیلی : مشهور دانشمندان شیعه برآنند که هیچ گونه تحریفی در ساحت مقدس قرآن راه نیافته و قرآنی که امروز در دست ما است ، همان کتاب آسمانی است که بر پیامبر گرامی نازل شد و هیچ زیاده و نقصانی در آن صورت نگرفته است . برای روشن شدن این سخن ، به چند گواه روشن در این زمینه ، اشاره می کنیم :
1 ـ پروردگار عالم صیانت و پاسداری از کتاب آسمانی مسلمانان را تضمین نموده و می فرماید :
« اِنّا نَحْنُ نَزَّلْناالذِّکْرَ وَانّا لَهُ لَحافِظُوْنَ » . ( 1 )
ـ ما قرآن را فرو فرستادیم .